Ιστορικά Στοιχεία

Περιοχή που υπήρξε κέντρο του αρχαίου κράτους των Μολοσσών και κατά την περίοδο της τουρκοκρατίας αναδείχτηκε σε αγαπημένο τόπο διανομής των εύπορων μουσουλμάνων. Η Κόνιτσα βρίσκεται στο βόρειο άκρο του νομού Ιωαννίνων και απέχει 67 περίπου χιλιόμετρα από τα Ιωάννινα. Είναι χτισμένη αμφιθεατρικά στους πρόποδες του όρους Τραπεζίτσας  σε υψόμετρο 650 μέτρων.
Στα «πόδια» της περνάει η Εθνική οδός Ιωάννινα – Κοζάνης.

Η Κόνιτσα είναι Δήμος από το 1948.

Η χαράδρα του Εθνικού Δρυμού Βίκου-Αώου είναι στην βορειοδυτική ηπειρωτική Πίνδο, του νομού Ιωαννίνων και νοτιοανατολικά της Κόνιτσας.
Διασχίζεται από τον Αώο ποταμό , που πηγάζει από τον Εθνικό Δρυμό της Βάλια Κάλντα με συνολικό μήκος διάσχισης 50 περίπου χιλιόμετρα και δημιουργείτε έτσι ένα από ομορφότερα οικοσυστήματα χλωρίδας και πανίδας και διατηρεί κάποια ιδιαίτερα είδη αυτών.

ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΑ

Με βάση τα ευρήματα η περιοχή φαίνεται ότι κατοικούνταν ήδη από την ανώτερη Παλαιολιθική εποχή από κυνηγούς τροφοσυλλέκτες.
Μεταξύ 1300 και 1100 π.χ. εγκαθίστανται στην ευρύτερη περιοχή οι Μολοσσοί, ενώ οι συνθήκες ειρήνης και ασφάλειας που επικρατούν, οδηγούν γύρω στο 750 π.Χ. σε δημογραφική ανάπτυξη. Οι Μολοσσοί ήταν ομάδα φύλων και περιλάμβαναν τους Ορέστες, τους Τάλαρες, τους Ελιμιώτες, τους Λυγκηστές και τους Πελαγόνες.
Τον 6ο αιώνα έθεσαν υπό τον έλεγχο τους το Μαντείο της Δωδώνης.
Οι Μολοσσοί θεωρούσαν τους βασιλείς τους απόγονους του Αιακού, παππού του Αχιλλέα, ήθελαν να θεωρούνται Αχαιοί και οι υπόλοιποι Έλληνες τους θεωρούσαν ομοεθνείς τους αφού τους επέτρεπαν να συμμετέχουν στους Ολυμπιακούς Αγώνες.
Βασιλιάς τους ήταν ο Θρύπας όπου ίδρυσε την πρώτη ομοσπονδία των Ηπειρωτών φύλων 5ο αιώνα.

ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ

Στην Τριφυλλί , όπως ονομαζόταν η περιοχή κατά την αρχαιότητα, αναπτύχθηκε η πόλη της Μολοσσίδας που ήταν πατρίδα της μητέρας του Μεγάλου Αλεξάνδρου Ολυμπιάδος και ορμητήριο του ενδοξότερου βασιλιά της Ηπείρου του Πύρρου ξαδέρφου του Μέγα Αλεξάνδρου κατά το 297 π.Χ.
Στην τοποθεσία όπου είναι χτισμένη σήμερα η Κόνιτσα υπήρχε αρχαία πόλη η οποία γνώρισε περιόδους ακμής και παρακμής. Ορισμένοι υποστηρίζουν ότι ήταν η Αντιτανία της αρχαιότητας, ενώ άλλοι την ταυτίζουν με την Ερίβοια.

ΡΩΜΑΪΚΑ και ΒΥΖΑΝΤΙΝΑ  χρόνια

Κατά του Ρωμαϊκούς χρόνους η κοιλάδα του Αώου ήταν ένα από τα λίγα περάσματα προς την Ήπειρο και την Θεσσαλία για τους Ρωμαίους οι οποίοι αποβιβάζονταν από την Ιταλία στην αρχαία Ιλλυρία, στα σημερινά αλβανικά παράλια. Αργότερα, τμήματα της Εγνατίας Οδού διέσχιζαν την περιοχή. Κατά μήκος της Εγνατίας χτίστηκαν οχυρά και φρούρια, ερείπια των οποίων είναι και σήμερα ορατά σε πολλά σημεία της περιοχής.
Κατά την πρώϊμη Βυζαντινή εποχή Βησιγότθοι, Βάνδαλοι, Άβαροι και Σλάβοι κάνουν επιδρομές στην περιοχή και προξενούν καταστροφές.
Τον 8ο αιώνα η Κόνιτσα υπάγεται στο Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως ενώ μέχρι τότε υπαγόταν στον Πάπα.
Το 1380 εμφανίζεται για πρώτη φορά η σύγχρονη ονομασία της στο Χρονικό των Ιωαννίνων, όπου γίνεται αναφορά στο κάστρο της.

ΤΟΥΡΚΟΚΡΑΤΙΑ

Η ανάπτυξη αυτήν την περίοδο είναι μεγάλη. Επί σουλτάνου Μουράτ (1421-1451) η Κόνιτσα περιήλθε στους Τούρκους αφού συντέλεσε σε αυτό ο εκ Λεσκοβικίου αρνησίθρησκος Ισκήμ, ο πρώτος ηπειρώτης ο οποίος ασπάσθηκε τον Ισλαμισμό.
Από την Κόνιτσα καταγόταν η Χάμκω, η μητέρα του Αλή Πασά, κόρη του Τεϊνάλ μπέη.
Πολλοί Αλβανοί και Έλληνες εγκαταστάθηκαν και εξισλαμίσθηκαν στην περιοχή αυτή. Τούρκοι και Έλληνες έζησαν αρμονικά για πολλά χρόνια, λατρεύοντας κάθε λαός τον δικό του Θεό, ασκώντας κυρίως τη βυρσοδεψία και την ταπητουργία.
Η Κόνιτσα απελευθερώθηκε από τον Ελληνικό στρατό την 24 Φεβρουαρίου 1913.

ΟΙ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΕΣ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ

Από την απελευθέρωσή της το 1913 μέχρι και το 1940 , η Κόνιτσα ανέπτυξε το εμπόριο και άρχισε να καλλιεργεί πιο συστηματικά τον κάμπο της.
Κατά την διάρκεια του Ελληνο-Ιταλικού πολέμου 1940-1941 υπέστη καταστροφές καθώς και από τους Γερμανούς αλλά και από τις συνέπειες του Εμφυλίου Πολέμου που ακολούθησε το 1947 που επί μία εβδομάδα η Κόνιτσα πολιορκείται για την κατάκτησή της ως πρωτεύουσα του αντάρτικου κράτους.    

ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ

Για το όνομα ΚΟΝΙΤΣΑ έχουν διατυπωθεί πολλές εκδοχές – γνώμες.

Κατά τον ιστοριογράφο Π. Αραβαντινό προήλθε από την αρχαία ηπειρωτική πόλη που λεγόταν Κνωσσός με παραφθορά (Κνωσσός = Κονισσός = Κόνισσα = Κόνιτζα = Κόνιτσα).

 Κατά τον Πουκεβίλ  (Pouqueville) θεωρείται το όνομα σλάβικο από τους Σκυθοσλαύους  όπου Κόνι στα σλάβικα σημαίνει άλογο και τζα ο τόπος, άρα Κόνιτζα  ο αλογότοπος.
Ο ίδιος θεωρεί ότι είναι η αρχαία πόλης Αντιτανία.

Ο Άγγλος περιηγητής Leak τοποθετεί την Κόνιτσα στη θέση της αρχαίας Ερίβοιας, ο Πάλλης ως το Άργος Ορεστικό και ο Α. Σταγειρίτης ως τα αρχαία Στύμβαρα.
Υπάρχουν αναφορές άλλων ότι η Κόνιτσα προήλθε από το αρχαίο Εκατόμπεδο ή ότι είναι η αρχαία Ιλλυρική πόλης Γλαβίνιστα ή Γλαβινίτσα, την οποία μνημονεύει και η Άννα Κομνηνή ως πρωτεύουσα της Νοτίου Ιλλυρίας

.

.

Επιστροφή